Hội thảo khoa học: "Giải pháp khối phổ tiên tiến trong nghiên cứu màng mỏng, plasma và kỹ thuật bề mặt trong khoa học vật liệu"

Sáng ngày 27/3/2026, tại Hội trường nhà B2, Viện Khoa học vật liệu đã tổ chức Hội thảo khoa học với chuyên đề: “Giải pháp khối phổ tiên tiến cho nghiên cứu màng mỏng, plasma và kỹ thuật bề mặt trong khoa học vật liệu”. Hội thảo được phối hợp tổ chức giữa Viện Khoa học vật liệu và Công ty TNHH Khoa học và Kỹ thuật REECO (Reecotech), với sự tham gia của các nhà khoa học, cán bộ nghiên cứu và chuyên gia trong lĩnh vực khoa học vật liệu.

Hội thảo diễn ra trong không khí khoa học nghiêm túc, cởi mở, tập trung vào việc giới thiệu các công nghệ phân tích tiên tiến và định hướng hợp tác nghiên cứu giữa các bên.

GS.TS. Nguyễn Thanh Tùng phát biểu khai mạc Hội thảo

Phát biểu khai mạc, GS.TS. Nguyễn Thanh Tùng - Phó Viện trưởng Viện Khoa học vật liệu nhấn mạnh trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và đang chuyển dần sang các mô hình sản xuất thông minh, khoa học vật liệu tiếp tục giữ vai trò nền tảng, là động lực cho nhiều lĩnh vực công nghệ mũi nhọn như điện tử, năng lượng, công nghệ nano, và công nghiệp quốc phòng. Đặc biệt, các hướng nghiên cứu về màng mỏng, plasma và kỹ thuật bề mặt đang ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển các vật liệu chức năng thế hệ mới.

Trong quá trình đó, các kỹ thuật phân tích tiên tiến, đặc biệt là khối phổ (mass spectrometry), đã và đang trở thành công cụ không thể thiếu. Khối phổ cho phép: Phân tích thành phần hóa học với độ nhạy và độ chính xác rất cao; Nghiên cứu cơ chế hình thành và biến đổi bề mặt vật liệu; Theo dõi động học plasma và các quá trình lắng đọng màng mỏng.

Tuy nhiên, việc khai thác hiệu quả các hệ thiết bị khối phổ hiện đại vẫn còn đặt ra nhiều thách thức, từ lựa chọn cấu hình phù hợp, tích hợp với các hệ thí nghiệm khác, đến vận hành và xử lý dữ liệu.

Chính vì vậy, hội thảo được tổ chức với mục tiêu: Cập nhật các giải pháp công nghệ khối phổ tiên tiến phục vụ nghiên cứu vật liệu; Tăng cường trao đổi học thuật và kinh nghiệm thực tiễn giữa các nhà khoa học và doanh nghiệp; Thúc đẩy hợp tác công-tư giữa viện nghiên cứu và doanh nghiệp, đặc biệt trong việc chuyển giao công nghệ và triển khai các hệ thống thiết bị hiện đại tại Việt Nam.

Tại Hội thảo, TS. Trần Bảo Trung đã trình bày báo cáo về một số vấn đề liên quan đến lưu trữ hydro trong giai đoạn hiện nay trên thế giới và một số kết quả về vật liệu lưu trữ hydro dạng rắn trong hợp kim Mg-Ni.

TS. Trần Bảo Trung trình bày báo cáo tại Hội thảo

Giải pháp công nghệ từ doanh nghiệp quốc tế

Điểm nhấn của Hội thảo là phần trình bày của TS. Chris Williams đến từ hãng Hiden Analytical (Vương quốc Anh). Báo cáo đã cung cấp cái nhìn toàn diện về các giải pháp khối phổ tiên tiến, bao gồm: Giới thiệu kỹ thuật Langmuir Probe trong phân tích đặc tính plasma; Chia sẻ các nghiên cứu điển hình (Case Studies) ứng dụng giải pháp khối phổ tiên tiến; và trình diễn, hướng dẫn vận hành thực tế hệ thống phân tích khí định lượng Hiden QGA 2.0 (Quantitative Gas Analysis System).

Trong khuôn khổ hội thảo, các đại biểu cũng đã được trực tiếp theo dõi video vận hành thực tế hệ thống SIMS (Secondary Ion Mass Spectrometry) tại nhà máy của Hiden Analytical.

TS. Chris Williams - đại diện Hiden Analytical trình bày báo cáo tại Hội thảo

Định hướng phát triển trung tâm hợp tác nghiên cứu

Đáng chú ý, trong khuôn khổ hội thảo, các bên đã trao đổi về định hướng hình thành một trung tâm nghiên cứu và dịch vụ phân tích vật liệu trong thời gian tới. Trung tâm dự kiến đặt tại Viện Khoa học vật liệu, với mục tiêu kết nối các doanh nghiệp công nghệ cao nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam, cung cấp các dịch vụ phân tích vật liệu chất lượng cao, đồng thời đào tạo và cấp chứng chỉ cho đội ngũ kỹ thuật của doanh nghiệp.

Song song với đó, định hướng phát triển mô hình liên kết Viện - Trường - Doanh nghiệp cũng được đề xuất nhằm tăng cường gắn kết giữa nghiên cứu, đào tạo và ứng dụng thực tiễn. Đây được kỳ vọng sẽ là nền tảng thúc đẩy hợp tác sâu rộng, bền vững trong nghiên cứu khoa học, đào tạo nguồn nhân lực và chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực khoa học vật liệu.

Ý nghĩa và triển vọng hợp tác

Hội thảo không chỉ là diễn đàn trao đổi học thuật mà còn mở ra nhiều cơ hội hợp tác giữa Viện Khoa học vật liệu với các đối tác trong và ngoài nước. Các nội dung trình bày đã góp phần cập nhật xu hướng công nghệ mới, nâng cao năng lực nghiên cứu và ứng dụng trong lĩnh vực khoa học vật liệu tại Việt Nam.

Sự kiện kết thúc thành công tốt đẹp, tạo tiền đề cho các hoạt động hợp tác nghiên cứu, chuyển giao công nghệ trong thời gian tới.

Các đại biểu và các nhà khoa học chụp ảnh lưu niệm tại Hội thảo